Moeten we een maatschappij zonder contant geld willen?

Contactloos betalen met je phone, creditcard of pinpas; makkelijk toch? Banken en winkels maken elektronisch betalen steeds eenvoudiger. Als het zo doorgaat hebben we over een paar jaar misschien wel helemaal geen contant geld meer nodig. Een cashloze maatschappij is een interessant idee, en kent absoluut een paar voordelen. Willen we de vrijheid die contant geld biedt hiervoor opgeven?

WANT_CASHLOOS

Geld = goed

Als er een zombie-apocalyps in volle gang is kom je niet ver met een stapel eurobiljetten. Ja, je kunt er een lekker kampvuurtje mee stoken, maar daar houdt het wel mee op. Dit komt omdat niemand er in zo’n situatie iets aan heeft, en banken hoogstwaarschijnlijk niet meer garant staan voor de waarde. In zo’n geval zul je dus moeten vertrouwen op ruilhandel. Een koe, varken of een kip: dáár heb je wat aan als de samenleving instort. Of dit leuke lammetje:

WANT_CASHLOOS5

In zowat alle andere gevallen is cash stukken handiger. Contant geld vertegenwoordigt een bepaalde waarde, en je draagt het makkelijk bij je. Jouw briefje van tien verandert in een tas boodschappen, een lekker broodje met een kop koffie, of wat dan ook. Je loopt weliswaar wat meer risico om je tientje te verliezen, maar contant geld is altijd beschikbaar.

Pin-storingen

Dit merkten we laatst tijdens een lange pin-storing bij een bank. We stonden even mooi voor joker toen we bij de kassa niet af konden rekenen. Kun je nog zulke mooie apparaten hebben voor ‘contactloos betalen’; computer says no, dus daar sta je met je sperziebonen. Hetzelfde geldt voor storingen die de banken soms hebben met internetbankieren. Dan is een gevulde portemonnee toch wel handig. Daarnaast moeten bedrijven en overheden ook een manier hebben om de rekeningen te betalen in het geval van een ramp of mega-cyberaanval.

WANT_CASHLOOS4

Zodra je geld een specifieke functie heeft gekregen, is het minder praktisch voor jou. Met een tientje kun je alles afrekenen, maar dat zelfde bedrag op je OV-chipkaart is gereserveerd voor je vervoer. Plannen om met je OV-kaart ook bijvoorbeeld een broodje te kunnen kopen, zijn in de ijskast gezet.

Contant geld is anoniem

De behoefte aan meer elektronische betalingen komt vanuit het openbaar vervoer, benzinepomphouders en bijvoorbeeld winkeliers. De aanwezigheid van cash brengt voor hen helaas risico’s met zich mee. Elektronische transacties zijn te traceren, en zorgen niet voor een volle kassa. De vraag vanuit banken en de middenstand is dus best te begrijpen. Het verwerken van contant geld kóst natuurlijk ook geld. Transport, opslag, beveiliging… als je alles bij elkaar optelt valt er aardig wat te besparen.

Contant geld is té interessant

Sommige banken, vooral in Scandinavië en Japan, hanteren al een negatieve spaarrente. Als geld op de bank zetten je geld kóst in plaats van oplevert, dan ben je eerder geneigd om te investeren of wat anders met je euro’s te doen. Dit zóu moeten helpen om de economie te laten groeien. In de praktijk bewaren veel spaarders hun contant geld dan liever in een oude sok.

WANT_CASHLOOS2

Dirty cash

Cash is in die zin een probleem. Niet alleen vanwege de brave spaarder, maar ook omdat grote hoeveelheden contanten gebruikt worden om geld wit te wassen, belasting te ontduiken, terroristische aanslagen te financieren, enz. Eerder dit jaar kondigde de Europese Centrale Bank om deze reden aan dat er geen nieuwe briefjes van 500 euro in omloop worden gebracht. Deze briefjes zijn te groot voor de consument (die grote bedragen pint), en vooral interessant voor criminelen. In de Verenigde Staten stopte men in de jaren ’60 al met biljetten van meer dan 100 dollar. Het 500 euro briefje is zó populair dat criminelen er tegenwoordig méér voor willen betalen dan de waarde.

WANT_CASHLOOS3

Ergens is de roep om een cashloze samenleving dus wel te begrijpen. Als burger worden we er echter wel de dupe van. Als je wel eens iets op de ‘zwarte markt’ koopt.

Reageer op artikel:
Moeten we een maatschappij zonder contant geld willen?
Sluiten