Sleepwet vs privacy: mag de overheid straks jouw Whatsapp meelezen?

Vandaag is het aantal van 300.000 stemmen voor het referendum over de controversiële sleepwet behaald. Na de aandacht voor de wet tijdens Zondag met Lubach schoot het aantal stemmen de lucht in. Wat betekent deze wet eigenlijk?

Wat houdt de sleepwet in?

Het komt er simpelweg op neer dat de AIVD voortaan meer online communicatie mag inzien van burgers. Dit mag ook wanneer zij niet verdacht worden van een strafbaar feit. De overheid mag dan alle geautomatiseerde apparaten inzien, zoals smartphones maar bijvoorbeeld ook je smart-tv. De nieuwe wet breidt de bevoegdheden van de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten uit.

Op dit moment mogen inlichtingendiensten alleen maar telecommunicatie onderscheppen die door de lucht gaat en dus niet kabelgebonden is. Inbreken op kabels mag alleen gericht op één individu. Hierdoor mist de AIVD veel informatie, omdat veel informatie via koperlijnen op glasvezel wordt verspreid. Wanneer de sleepwet is ingevoerd mogen inlichtingendiensten ook ongericht inbreken op kabels om aan informatie te komen.

Sleepwet

De laatste weken is de wet eigenlijk alleen maar negatief in het nieuws gekomen. Dit komt door het burgerinitiatief om een referendum te organiseren over deze wet. Ondanks dat dit referendum de sleepwet officieel niet kan tegenhouden, kan het wel een sterk signaal afgeven aan de politiek dat de burger het oneens is met de wet.

Waarom dit pottenkijken?

Volgens de AIVD is een belangrijke reden voor de sleepwet, die al op 1 januari 2018 ingaat, de modernisering. De nieuwe Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten, zoals de sleepwet officieel heet, is de vervanger van een eerdere wet uit 2002. De AIVD zegt met de nieuwe wet ook in de toekomst dreiging in kaart te kunnen blijven brengen om de nationale veiligheid te vergroten.

Amnesty zegt zelfs dat het niet uitgesloten is dat de wet niet uit sluit dat informatie wordt gedeeld met repressieve regimes.

Een controversiële wet

De sleepwet zou de privacy van burgers schenden. Tijdens het speuren naar overtreders zou informatie van ‘onschuldige burgers’ als bijvangst worden verzameld met een ‘sleepnet’. Amnesty zegt zelfs dat het niet uitgesloten is dat de wet niet uit sluit dat informatie wordt gedeeld met repressieve regimes. Dit kan uiteindelijk leiden tot schending van mensenrechten.

Het referendum is een initiatief van studenten van de UvA. Het populaire tv-programma Zondag met Lubach heeft ook aandacht besteed aan het referendum waarna het aantal ingezamelde handtekeningen sterk toenam.

Het referendum komt er

Inmiddels heeft het ‘Sleepwet’-referendum de vereiste 300.000 handtekeningen behaald, ruim voor de deadline van 16 oktober. Dat is op de website van de actie te zien. Dit betekent dat er een raadgevend referendum is vereist, al moet de Kiesraad officieel nog wel de ingezamelde handtekeningen controleren.

De Kiesraad sprak zich uit tegenover het NRC dat een mogelijke datum voor het referendum 21 maart zal zijn.

privacy

Hersenkraker: voor of tegen?
Er zijn veel verschillende geluiden in de sleepwet-discussie. Zo zegt oud-MIVD-baas Pieter Cobelens in een gesprek met Radio 1 dat het gevaarlijk is als de wet zou worden tegengehouden. Hij benadrukte dat iedereen bang is voor zijn privacy, maar dat we vertrouwen moeten hebben in de overheid als het gaat om onze veiligheid.

Volgens tegenstanders van de sleepwet moet de individuele onschuldige burger juist beter beschermd worden. Zij vinden dat Nederland met de komst van deze wet een surveillancestaat wordt.

Sleepwet of geen sleepwet; als je je begeeft in de online wereld is het überhaupt lastig om volledig beschermd en anoniem te zijn. Wil je niet wachten op het referendum en sowieso er toch alles aan doen om zo anoniem mogelijk te zijn online? Kijk dan hier hoe je een online onzichtbaarheidsmantel draagt.

Reageer op artikel:
Sleepwet vs privacy: mag de overheid straks jouw Whatsapp meelezen?
Sluiten